Մեկ աշխարհ, մեկ տուն, մեկ սիրտ. սեպտեմբերի 29-ը սրտի համաշխարհային օրն է
![](https://henaran.am/wp-content/uploads/2012/09/սիրտ.jpg)
2000 թվականից ի վեր` ամեն տարի սեպտեմբերի 29-ը նշվում է որպես Սրտի համաշխարհային օրը:
Առողջապահության համաշխարհային կազմակերպության տվյալներով` սրտանոթային հիվանդությունները ողջ աշխարհում մահվան հիմնական պատճառն են: Սրտային հիվանդություններից ու կաթվածից ամեն տարի ամբողջ աշխարհում 17,3 միլիոն մարդ է մահանում ու տարեցտարի այդ թիվն աճում է: Կանխատեսվում է, որ 2030-ին այդ ցուցանիշը կհասնի տարեկան 23 միլիոնի, որն ավելին է, քան Ավստրալիայի բնակչությունը:
Սրտի համաշխարհային ֆեդերացիան տեղեկացնում է, որ սրտային հիվանդություններից եւ ինսուլտից վաղաժամ մահերի առնվազն 80%-ից հնարավոր կլինի խուսափել, եթե հսկվեն հիմնական ռիսկի գործոնները` ծխախոտի օգտագործումը, անառողջ սննդակարգը եւ անբավարար ֆիզիկական ակտիվությունը:
Այս տարի Սրտի համաշխարհային օրվա կարգախոսն է. “Մեկ աշխարհ, մեկ տուն, մեկ սիրտ”:
Որպես 2011 թվականին մեկնարկած “Ընտանիքի առողջ սիրտ” թեմայի շարունակություն` 2012-ը պետք է լինի սրտանոթային հիվանդությունների կանխարգելման տարի կանանց եւ երեխաների համար: Սրտանոթային հիվանդությունները սովորաբար համարվում են տարեց մարդկանց կամ տղամարդկանց հիվանդություններ: Եվ կանայք թերագնահատում են իրենց սրտանոթային հիվանդությունների ռիսկը, չնայած որ տարեկան 17,3 միլիոն մահացության կեսը բաժին է ընկնում հենց նրանց:
Երեխաները եւս ռիսկի խմբի մեջ են, քանի դեռ պատշաճ ուշադրություն չի դարձվում նրանց առողջ կենսակերպին: Եթե սրտի առողջությանն ուղղված համապատասխան միջոցառումներ չձեռնարկվեն, ապա այսօրվա երեխաները վաղը կընդգրվեն սրտանոթային բարձր ռիսկի խմբի մեջ:
Կանայք եւ մայրերը հաճախ իրենց ընտանիքի առողջության պահապաններն են, հետեւաբար սրտի առողջության պահպանման բանալին հենց նրանց ձեռքում է:
Ինչպես ամբողջ աշխարհում, այնպես էլ Հայաստանում արյան շրջանառության համակարգի հիվանդությունների աճը շարունակում է մնալ առողջապահության համակարգի առաջնահերթ լուծում պահանջող հիմնախնդիրներից մեկը:
Ըստ 2011 թվականի Առողջապահության տեղեկատվական վերլուծական հանրապետական կենտրոնի եւ Ազգային վիճակագրական ծառայության պաշտոնական տվյալների` Հայաստանի Հանրապետության բնակչության շրջանում ոչ վարակիչ հիվանդություններից մահացության բուրգում հիվանդություններն ունեն հետեւյալ հաջորդականությունը. արյան շրջանառության համակարգի հիվանդություններ` 48%, չարորակ նորագոյացություններ` 19.9%, շաքարային դիաբետ` 4.8%, վնասվածքներ եւ թունավորումներ` 4.9%:
2011 թվականին Հայաստանի Հանրապետության բնակչության շրջանում արյան շրջանառության համակարգի հիվանդություններից մահացության մակարդակը (48%) գրեթե 2.7 անգամ գերազանցել է տարածվածության (17.3%) մակարդակին:
Արյան շրջանառության համակարգի հիվանդությունների կառուցվածքում առավել տարածված են հիպերտենզիան, սրտի իշեմիկ հիվանդությունը, սրտամկանի սուր ինֆարկտը եւ ուղեղի անոթային հիվանդությունները:
Այս ամենն արդյունք է այն բանի, որ մեր բնակչությունը վարում է ռիսկային վարքագիծ: Հայաստանի Հանրապետության չափահաս բնակչության շրջանում 2009 թվականին կատարված ուսումնասիրությունների արդյուքներով բարձր է ծխախոտի օգտագործումը, խնդիր են գիրությունը եւ ճարպակալումը, ֆիզիկական թերակտիվությունը, արյան բարձր ճնշումը: